Ben jij ook zo bang dat de dood jou van je partner
scheidt? Dat je dochter door een auto fataal wordt geschept. Je zoon van zijn
scooter valt en overlijdt? Je wil waarschijnlijk niet doorlezen.
Anticiperen op dergelijk verlies roept angst en afgrijzen
op. Het zet alle afweermechanismen in stelling. De rauwe waarheid is dat het je
zielenrust niet gaat helpen. Jij gaat dood. Je ouders, partner en ook je
kinderen gaan ooit dood.
Wat is er gebeurd met ons vermogen om hier mee om te kunnen
gaan?
De 1,1 miljoen Nederlanders die aan de anti depressiva
zitten kunnen hier weinig zinnigs over vertellen. En ook de miljoenen die
benzodiazepinen tegen onrust en slapeloosheid gebruiken slikken het ongemak
weg.
De huisarts goochelt met zijn machteloosheid door een
receptje te maken. Graag geholpen door de pharma. Die reiken de chemische
gereedschappen aan. Zodat de dokter na een zes minuten consultje snel weer door
kan naar de volgende patiënt, de 'geduldig lijdende'...
Voor de dood moet je sowieso niet bij een arts zijn. Die
is er om je zo snel mogelijk beter te maken. Niet dood. Maar gelukkig maken of
vrolijk, ook dat kan de dokter niet.
Geduld oefenen en ruimte maken voor andermans leed. We
zijn er niet meer zo goed in als 100 jaar geleden. Toen droegen mensen na een
overlijden rouwkleding, of een zwarte rouwband om de bovenarm. Een jaar lang.
De goegemeente hoefde geen onhandige vragen te stellen en
kon direct respectvol zwijgen. Troosten. Stil zijn of gepaste aandacht bieden
en gewoon samen zijn. Zichtbaar en erkend worden in het te dragen leed zodat
gedeelde smart even als halve smart beleefd kon worden. Heel normaal en helend.
En dan nóg is het loodzwaar om toe te werken naar de tijd dat er weer aan
andere dingen gedacht kan worden.
Ik heb de indruk dat we anno nu minder sterk staan dan honderd jaar geldeden. We gaan niet meer massaal naar een kerk. Voor altijd jong en
sprankelend zijn is de norm. Genieten en optimisme etaleren we op sociale
media. Intussen zitten er massa’s mensen in hun eentje op de bank voor hun
flatscreen te verpieteren.
Wie praat er drie maanden na een groot verlies nog
gemakkelijk en open over de emotionele wonden, zonder advies om aan de pillen
of een rouwgroep te moeten? Hoe snel trekken we online daten en Tinderen uit
onze hobby apotheek?
De bonte verzameling Nederlandse individuen heeft heel
veel zwakke kaarten in het spel waarmee we ons gammele emotionele huis gebouwd
hebben.
Daarom pleit ik voor het normaliseren van het gesprek
over menselijk leed. Te beginnen in het basisonderwijs en bij de koffiecorner
van de Appie. In plaats van ‘hoe is het?’mag er ‘Hoe erg is het?’ gevraagd
worden. De weerman die in het acht uur journaal Nederland een mooie avond wenst,
nadat hij heeft bekend in een leeg bed te slapen.
In de zorg komen we ze tegen. De eenzamen, de
wanhopigen. De rouwenden en verlatenen. En het beste dat we ze te bieden hebben
is onversneden aandacht.
De verzorgenden en verpleegkundigen brengen een beetje verlichting in hun moeilijke tijd.
En dat is het mooiste dat er is.
Reacties
Een reactie posten